Bezoek leefstijl-kennisbank.nl
Praktijkvoorbeeld toevoegen

Database
Praktijkvoorbeelden Leefstijl in en vanuit de Zorg

Filters

Leefstijlelementen

Ziektebeeld

Type initiatief

Doelgroep initiatief

Domein waarin dit initiatief wordt aangeboden

Domeinen waarmee wordt samengewerkt

Provincie

Beschikbaarheidsvorm

Waarom jouw praktijkvoorbeeld toevoegen?

  • Alle leefstijlinitiatieven in en vanuit de zorg op een centrale, openbare plek
  • Inzicht bieden in datgene wat er al gebeurt
  • Leren van en met elkaar
Praktijkvoorbeeld toevoegen
Filter

Leefstijltraining bij depressie en andere psychische klachten

Publicatiedatum:

19-06-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief Binnen PsyQ Haaglanden hebben wij een geïntegreerde leefstijltraining ontwikkeld voor mensen met psychische klachten. Aanleiding was de overtuiging dat leefstijl een veel grotere rol verdient binnen de geestelijke gezondheidszorg. Veel cliënten kampen naast hun psychische klachten met problemen op het gebied van beweging, slaap, ontspanning, dagstructuur en sociale verbinding. Tegelijkertijd merkten we […]

Binnen PsyQ Haaglanden hebben wij een geïntegreerde leefstijltraining ontwikkeld voor mensen met psychische klachten. Aanleiding was de overtuiging dat leefstijl een veel grotere rol verdient binnen de geestelijke gezondheidszorg. Veel cliënten kampen naast hun psychische klachten met problemen op het gebied van beweging, slaap, ontspanning, dagstructuur en sociale verbinding. Tegelijkertijd merkten we dat leefstijl binnen de dagelijkse behandelpraktijk nog vaak een bijzaak is, terwijl juist deze factoren een belangrijke invloed kunnen hebben op herstel en welbevinden.Met ondersteuning van de implementatievoucher van de Coalitie Leefstijl in de Zorg ontwikkelden wij een 12-weeks leefstijlprogramma bestaande uit drie wekelijkse onderdelen: psycho-educatie, runningtherapie en ontspanning. Tijdens de bijeenkomsten kwamen thema’s aan bod zoals beweging, voeding, slaap, stress, zingeving, gewoontevorming en terugvalpreventie. Het doel van de training was niet alleen het verminderen van klachten, maar vooral het versterken van eigen regie, gezondheid en veerkracht.De training is inmiddels drie keer uitgevoerd binnen PsyQ. Door middel van vragenlijsten en evaluaties hebben we onderzocht hoe deelnemers de training hebben ervaren. De eerste ervaringen zijn positief. Deelnemers gaven aan meer inzicht te hebben gekregen in de relatie tussen leefstijl en mentale gezondheid, meer grip te ervaren op hun dagelijks functioneren en vaker gezonde gewoonten te hebben ontwikkeld of hervat. Ook werden het contact met lotgenoten, de praktische insteek en de combinatie van de verschillende onderdelen vaak als waardevol genoemd.Een belangrijk inzicht uit het project was dat niet alleen cliënten, maar ook behandelaren ondersteuning nodig hebben om leefstijl een vaste plek te geven binnen de zorg. Daarom hebben we een uitgebreid draaiboek ontwikkeld waarin achtergrondinformatie, praktische handvatten, uitgewerkte bijeenkomsten en inspirerende voorbeelden zijn gebundeld. Dankzij de subsidie konden professionele illustraties worden toegevoegd, waardoor het materiaal toegankelijk en aantrekkelijk is geworden.Het draaiboek maakt de training eenvoudiger overdraagbaar en helpt behandelaren om leefstijlthema’s bespreekbaar te maken in hun dagelijkse praktijk. Daarmee draagt het project niet alleen bij aan de deelnemers van de training, maar ook aan een bredere beweging richting een GGZ waarin gezondheid, herstel en eigen regie meer centraal staan.

, , , ,

Paramedische samenwerking voor kinderen in de eerste lijn

Publicatiedatum:

16-06-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief Binnen dit initiatief is een multidisciplinaire vakgroep van paramedici opgezet met als doel de samenwerking in de kinderzorg te versterken en het kind meer centraal te stellen in het zorgproces. Vanuit de visie van Positieve Gezondheid is gewerkt met de iPH Kindtool, die helpt om het perspectief van het kind inzichtelijk te […]

Binnen dit initiatief is een multidisciplinaire vakgroep van paramedici opgezet met als doel de samenwerking in de kinderzorg te versterken en het kind meer centraal te stellen in het zorgproces. Vanuit de visie van Positieve Gezondheid is gewerkt met de iPH Kindtool, die helpt om het perspectief van het kind inzichtelijk te maken en het gesprek hierover te ondersteunen.Gedurende het project is ingezet op kennismaking, gezamenlijke scholing en het verbeteren van onderlinge afstemming, onder andere via een communicatieplan en een AVG-proof samenwerkingsdocument. In de praktijk is verkend hoe de Kindtool ingezet kan worden binnen behandelingen en hoe paramedici elkaar beter kunnen betrekken bij casuïstiek.Belangrijke leerpunten zijn dat de inzet van de Kindtool het beste past na een eerste kennismaking (bijvoorbeeld vanaf het tweede consult) en dat de tool met name geschikt is voor oudere kinderen. Daarnaast vraagt implementatie tijd en gedragsverandering van zorgverleners.Het initiatief laat zien dat samenwerking leidt tot meer bewustwording, betere afstemming en kansen voor integrale zorg. Vervolgstappen richten zich op verdere implementatie, uitbreiding van de vakgroep en het versterken van de verbinding met andere domeinen, zoals welzijn en de medische zorg.

Gezondheid begint bij Leefstijl (Beter Samen in Noord)

Publicatiedatum:

09-06-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief Binnen het programma Beter Samen in Noord werken 7 zorg- en welzijnsorganisaties – de Krijtmolenalliantie – samen aan het verbeteren van de gezondheid van inwoners van Amsterdam Noord en het verkleinen van gezondheidsverschillen. De focus ligt hierbij op gedrag en gezondheid in plaats van op ziekte en zorg. Deze preventieve benadering draagt […]

Binnen het programma Beter Samen in Noord werken 7 zorg- en welzijnsorganisaties – de Krijtmolenalliantie – samen aan het verbeteren van de gezondheid van inwoners van Amsterdam Noord en het verkleinen van gezondheidsverschillen. De focus ligt hierbij op gedrag en gezondheid in plaats van op ziekte en zorg. Deze preventieve benadering draagt bij aan de doelstellingen van het Integraal Zorgakkoord (IZA), het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en sluit aan op de inzet van SPUK-middelen. Beter Samen in Noord is bovendien een zogenoemde ‘Greenfield’ binnen het programma Amsterdam Vitaal & Gezond (AV&G).Eind 2023 is binnen dit programma het Gezond Noord Loket geopend in het ziekenhuis, een samenwerkingsproject van het BovenIJ en De Sociale Maatschap. Het loket biedt inwoners van Amsterdam-Noord ondersteuning bij het verbeteren van hun leefstijl. Vanuit een datagedreven aanpak worden zorg- en hulpvragen integraal en samen met de inwoners opgepakt.Na een succesvolle start van het Leefstijlloket, gedragen door een bevlogen en betrokken groep medewerkers, willen wij de volgende stap zetten: het breed implementeren van leefstijlgerichte zorg binnen onze gehele organisatie. Met behulp van de implementatievoucher willen wij:• Een leefstijlwijzer integreren in de dagelijkse zorgprocessen;• Onze (zorg)professionals scholen in het gerichter screenen op leefstijlfactoren;• Het belang van leefstijl en gezondheid zichtbaar maken met beeldmateriaal, zowel in de kliniek als op de poliklinieken;• En uiteindelijk de leefstijlcheck digitaal inbedden in onze reguliere zorgverlening.Met deze aanpak willen wij leefstijl structureel verankeren in onze zorgorganisatie en daarmee bijdragen aan betere gezondheidsuitkomsten voor onze patiënten.

Leefstijlbegeleiding bij MS door de apotheek

Publicatiedatum:

06-06-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief Het project Leefstijlbegeleiding bij MS door de apotheek laat zien hoe apotheekteams van Alrijne en Gelre leefstijladvies kunnen integreren in de zorg voor mensen met MS. De aanleiding is dat zorg steeds vaker verschuift van ziekenhuis naar thuis, leefstijl een grotere rol krijgt in ziekenhuizen en onderzoek laat zien dat leefstijlinterventies bij […]

Het project Leefstijlbegeleiding bij MS door de apotheek laat zien hoe apotheekteams van Alrijne en Gelre leefstijladvies kunnen integreren in de zorg voor mensen met MS. De aanleiding is dat zorg steeds vaker verschuift van ziekenhuis naar thuis, leefstijl een grotere rol krijgt in ziekenhuizen en onderzoek laat zien dat leefstijlinterventies bij MS kunnen bijdragen aan minder klachten, betere gezondheid en meer eigen regie. Het doel was om apothekers en apothekersassistenten op te leiden om laagdrempelig leefstijlgesprekken te voeren. Zij kregen scholing over MS, leefstijlinterventies, voeding, vitamine D, supplementen, het darmmicrobioom en communicatievaardigheden. Ook oefenden zij gesprekken met patiëntvertegenwoordigers en ervaarden zij via hulpmiddelen hoe het is om MS te hebben. Een belangrijk inzicht was dat mensen met MS niet vanzelfsprekend aan de apotheek denken voor leefstijladvies, maar daar wel voor openstaan. Daarom werd een uitnodigend leefstijlkaartje ontwikkeld. Vitamine D bleek een praktische ingang om het gesprek te openen en direct waarde toe te voegen. Door het project is leefstijl onderdeel geworden van de apotheekzorg bij MS. De apotheek geeft nu advies over vitamine D en supplementen, neemt leefstijl mee in medicatiereviews en werkt nauwer samen met neurologen, MS-verpleegkundigen en leefstijlloketten. Zorgverleners leerden elkaar beter kennen en weten elkaar ook buiten dit project makkelijker te vinden. Succesfactoren waren de multidisciplinaire samenwerking, betrokkenheid van MS-verpleegkundigen en patiënten, ervaringsgericht onderwijs en praktische gesprekshulpen. Barrières waren tijdgebrek, onzekerheid om het gesprek te starten en het ontbreken van structurele financiering. Voor borging zijn kartrekkers aangewezen, materialen verzameld en wordt gewerkt aan een community, digitale informatie en een leefstijlpraatkaart met MS.nl. De kernboodschap: de apotheek kan bij MS een laagdrempelige en waardevolle rol spelen in leefstijlbegeleiding. Door leefstijl te koppelen aan medicatiebegeleiding, vitamine D-advies en jaarlijkse medicatiereviews ontstaat een praktische manier om patiënten te ondersteunen bij eigen regie en gezondheid, in nauwe samenwerking met het MS-team.

, , , ,

,

Inrichten domeinoverstijgende GLI Utrecht

Publicatiedatum:

01-06-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief Aanleiding Het Utrechtse GLI-aanbod kende structurele knelpunten: versnippering, hoge administratieve druk, kwetsbare continuïteit en beperkte toegankelijkheid voor kwetsbare groepen. Individuele aanbieders vielen soms weg, waardoor tijdelijk geen aanbod beschikbaar was. Passende en netwerkzorg kwam onvoldoende op gang. Doelstelling Sterkz.org en Sport Utrecht hebben een gezamenlijke stedelijke infrastructuur ontwikkeld voor de Gecombineerde Leefstijlinterventie […]

AanleidingHet Utrechtse GLI-aanbod kende structurele knelpunten: versnippering, hoge administratieve druk, kwetsbare continuïteit en beperkte toegankelijkheid voor kwetsbare groepen. Individuele aanbieders vielen soms weg, waardoor tijdelijk geen aanbod beschikbaar was. Passende en netwerkzorg kwam onvoldoende op gang.DoelstellingSterkz.org en Sport Utrecht hebben een gezamenlijke stedelijke infrastructuur ontwikkeld voor de Gecombineerde Leefstijlinterventie (GLI), met een centrale backoffice als kern. Doel: minder regeldruk voor zorgverleners, geborgde samenwerking tussen zorg en sociaal domein, en duurzame continuïteit van aanbod.AanpakEr is gekozen voor een gefaseerde implementatie (analyse → ontwerp → inrichting → kleinschalige start → monitoring via PDCA). Concrete stappen: knelpunten ophalen bij aanbieders, gezamenlijk ontwerp stedelijk aanbod, uitwerking rollen en processen, inrichting van ZorgDomein en Monter, en samenstelling van gemengde GLI-teams van zorg- en welzijnsprofessionals. Beweegagogen vervangen fysiotherapeuten, waardoor een natuurlijke brug naar het sociaal domein ontstaat.Resultaten- Stedelijke GLI-backoffice operationeel: gestandaardiseerde verwijzing, intakeplanning en deelnemerscommunicatie- Gemengde GLI-teams actief op meerdere plekken in de stad- ZorgDomein-account gerealiseerd voor de zorggroep (RHO), waarmee zorgverleners worden ontlast- Snellere en duidelijkere doorstroom voor deelnemers na verwijzing- Minder hoge inclusiecriteria, meer bereik dankzij sociaal domein partners- Geschatte tijdsbesparing: ~25 minuten administratie per deelnemer voor coachesSuccesfactorenDe backoffice lost een concreet probleem op (administratielast), wat draagvlak vergroot. Bewust gekozen voor klein beginnen met een inrichting die direct geschikt is voor opschaling. De bestaande vertrouwensrelatie tussen beide organisaties bleek essentieel.UitdagingenAVG, gegevensuitwisseling en het inrichten van het ZorgDomein-account vergden meer tijd en middelen dan voorzien. Samenwerkingsovereenkomsten opstellen was arbeidsintensief vanwege de nieuwheid van de constructie.Borging en vervolgDe GLI-uitvoering is Zvw-gefinancierd; de voucher dekte de opbouw van organisatie en backoffice. Structurele bekostiging van het beweegaanbod wordt nagestreefd via de ketenaanpak middelen van het AZWA. Sport Utrecht en Sterkz.org blijven gezamenlijk verantwoordelijk. Opschaling naar andere GLI-aanbieders en bredere groepsaanpakken is voorzien.

, , , ,

Op naar een gezondere leefstijl, Hoe Positieve Gezondheid en Leefstijlroer elkaar kunnen versterken

Publicatiedatum:

27-05-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief Hoe: Scholing van een eerste groep professionals, waarbij we de combinatie maken van werken met Positieve Gezondheid en inzetten van het Leefstijlroer. Preventie: We gaan de wijk in en gaan met mensen in gesprek mbv Spinnenweb Positieve Gezondheid en Leefstijlroer om te onderzoeken hoe mensen hun gezondheid ervaren, wat zij weten over […]

Hoe: Scholing van een eerste groep professionals, waarbij we de combinatie maken van werken met Positieve Gezondheid en inzetten van het Leefstijlroer. Preventie: We gaan de wijk in en gaan met mensen in gesprek mbv Spinnenweb Positieve Gezondheid en Leefstijlroer om te onderzoeken hoe mensen hun gezondheid ervaren, wat zij weten over een gezonde leefstijl en waar zij behoefte aan hebben. Daarnaast: We sluiten aan bij/organiseren bijeenkomsten in de regio om elkaar en het aanbod beter te leren kennen. Dit aanbod wordt inzichtelijk gemaakt op een plek/digitaal platform zodat hier makkelijk naar verwezen kan worden. Door samen-werken en verwijzen binnen ons netwerk creëren wij een ‘leefstijl ecosysteem’ rondom de cliënt, waarbij wij Positieve Gezondheid inzetten als gemeenschappelijke taal.Toekomst: We zetten een (mobiel) leefstijlloket op, organiseren workshops voor inwoners en gaan ism Participatiehub Kennemerland een actieonderzoek uitvoeren met hoofdvraag ‘Wat is voor u gezond leven?’

,

Train-de-trainer programma – Thema kwaliteit van leven bij mensen met een schildklieraandoening

Publicatiedatum:

21-05-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief Met behulp van de voucher hebben we de train-de-trainer ontworpen voor het coachprogramma ‘kwaliteit van leven met een schildklieraandoening’. In totaal hebben 8 vrijwilligers het coachprogramma gevolgd in jan-febr 2026 met als doel om vervolgens de train-de-trainer te volgen. Van deze groep hebben 6 vrijwilligers het hele train-de-trainer programma gevolgd (maart). Daarnaast […]

Met behulp van de voucher hebben we de train-de-trainer ontworpen voor het coachprogramma ‘kwaliteit van leven met een schildklieraandoening’. In totaal hebben 8 vrijwilligers het coachprogramma gevolgd in jan-febr 2026 met als doel om vervolgens de train-de-trainer te volgen. Van deze groep hebben 6 vrijwilligers het hele train-de-trainer programma gevolgd (maart). Daarnaast hebben 4 vrijwilligers die aan een eerder coachprogramma hebben deelgenomen aan de pilot train-de-trainer meegedaan (febr). We hebben met de voucher dus 10 begeleiders opgeleid. Daarnaast hebben we ons Schildklierwiel geüpdatet. En hoewel dit niet een doelstelling was van onze aanvraag, hebben we wel aandacht gehad voor het taalgebruik in de presentaties en werkboeken. In eerste ronde heeft onze communicatiemanager alle materialen gereviseerd. Tijdens de train-de-trainer heeft een vrijwilliger met ervaring in B1 teksten ook alle teksten bekeken en waar nodig aangepast naar B1.Om kwaliteit van begeleiders te borgen en begeleiders betrokken te houden hebben we 4x per jaar verplichte intervisie met de begeleiders en is er terugkoppeling na elke bijeenkomst.Om programma te borgen hebben we de materialen gestandaardiseerd en zijn de presentaties ingesproken.Om te groeien – Op dit moment hebben we meer aanmeldingen voor het coachprogramma dan we aan kunnen, dus doen we nog niet actief aan promotie van het programma. Zodra we voldoende capaciteit hebben kunnen we ook gebruik maken van het bereik van SchildklierNL door middel van website, social media en nieuwsbrieven. We willen graag de materialen doorontwikkelen via de app van SchildklierNL. En indien mogelijk willen we graag samenwerken met andere patiëntenorganisaties, om samen te groeien in dit thema.

, , , , ,

Brede Implementatie VBA+ in Lemmer

Publicatiedatum:

21-05-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief VBA+ is een korte interventie waarbij in een paar vragen, zonder oordeel een roker gevraagd wordt of deze wil stoppen. Voorlichting wordt gegeven dat stoppen met hulp effectiever is dan stoppen zonder hulp. Indien dat zo is wordt deze via een warme overdracht toegeleid naar hulp. Dit traject heeft een coalitie gesmeed […]

VBA+ is een korte interventie waarbij in een paar vragen, zonder oordeel een roker gevraagd wordt of deze wil stoppen. Voorlichting wordt gegeven dat stoppen met hulp effectiever is dan stoppen zonder hulp. Indien dat zo is wordt deze via een warme overdracht toegeleid naar hulp. Dit traject heeft een coalitie gesmeed gericht op gezamenlijke training en implementatie.

,

Very Brief Advice in de apotheek

Publicatiedatum:

19-05-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief Met dit project willen we het Very Brief Advice (VBA) in de brede context implementeren bij maximaal 20 apotheken die zijn aangesloten bij de Apothekerscoöperatie Haaglanden(ACH). Het VBA is een korte, evidence-based methode (30–60 seconden) waarmee apothekers en assistenten op laagdrempelige wijze leefstijl met patiënten bespreken en hen gericht kunnen doorverwijzen naar […]

Met dit project willen we het Very Brief Advice (VBA) in de brede context implementeren bij maximaal 20 apotheken die zijn aangesloten bij de Apothekerscoöperatie Haaglanden(ACH). Het VBA is een korte, evidence-based methode (30–60 seconden) waarmee apothekers en assistenten op laagdrempelige wijze leefstijl met patiënten bespreken en hen gericht kunnen doorverwijzen naar passend aanbod in de wijk.Het doel is om leefstijl structureel onderdeel te maken van de apotheek en zo bij te dragen aan het terugdringen van overmatig medicatiegebruik. Tegelijk wordt het apotheekteam gestimuleerd om de samenwerking met wijkpartners te versterken, wat leidt tot warme overdracht naar leefstijlinterventies. Zo ontwikkelen apotheken zich tot duurzame partners in de eerstelijnszorg met aandacht voor gezondheid en gedrag.De voucher wordt voornamelijk ingezet om de deelnemende apotheken te scholen. Bij de ontwikkeling van het scholingsmateriaal wordt gekeken naar bestaande scholingen en materialen. Vervolgens zal er maatwerk plaats vinden naar:1) de specifieke doelgroep: het apotheekteam2) de brede context van het VBA (variërend van stoppen met roken, tot bewegen, tot voeding etc.) 3) de regionale context Daarnaast wordt er een e-learning ontwikkeld zodat ook nieuwe collega’s geschoold kunnen worden. Deze e-learning zal na de looptijd van de voucher ook breder aangeboden worden.Gedurende de looptijd van de voucher zullen er diverse evaluatiemomenten zijn, o.a. in de vorm van netwerkbijeenkomsten met de apotheekteams én de samenwerkingspartners. Feedback uit deze evaluaties zal gebruikt worden voor verdere ontwikkeling van het VBA.

, , , , , ,

Project Leefstijl in de Fysiotherapie

Publicatiedatum:

01-05-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief De aangesloten fysiotherapiepraktijken hebben leefstijl structureel onderdeel gemaakt van hun zorg, omdat dit nu vaak nog onvoldoende wordt besproken terwijl het wel essentieel is voor herstel en gezondheid. Door gebruik te maken van instrumenten zoals de leefstijlcheck, informatiemodules en e-learnings van VitaTrail, praktische protocollen en technieken als motivational interviewing, kunnen fysiotherapeuten het […]

De aangesloten fysiotherapiepraktijken hebben leefstijl structureel onderdeel gemaakt van hunzorg, omdat dit nu vaak nog onvoldoende wordt besproken terwijl het wel essentieel is voorherstel en gezondheid.Door gebruik te maken van instrumenten zoals de leefstijlcheck, informatiemodules en e-learnings van VitaTrail, praktische protocollen en technieken als motivational interviewing,kunnen fysiotherapeuten het leefstijlgesprek beter voeren en patiënten gerichter adviseren encoachen.Om leefstijl volledig te integreren in de praktijk zijn medewerkers opgeleid, wordt denieuwe werkwijze getest, oefenen teams gezamenlijk met leefstijlgesprekken en krijgen allemedewerkers toegang tot scholing, workshops en e-learnings. Desamenwerkingsmogelijkheden worden in kaart gebracht door middel van een menukaart.De borging vindt plaats door het ontwikkelen van protocollen op basis van de KNGF-richtlijnen voor in de behandelkamer, het opnemen van leefstijl in het beleids- en HR-beleid, het vast onderdeel maken van teamoverleggen, werken met een kwaliteitsmanagementsysteem en het blijven ontwikkelen van workshops in samenwerking met partners.Als producten wordt een blauwdruk opgeleverd voor de protocollen van verschillendepatiëntgroepen, een werkwijze voor het bevorderen van de vitaliteit van medewerkers en eenborgingsplan voor de scholing van een praktijk.