Bezoek leefstijl-kennisbank.nl
Praktijkvoorbeeld toevoegen

Database
Praktijkvoorbeelden Leefstijl in en vanuit de Zorg

Filters

Leefstijlelementen

Ziektebeeld

Type initiatief

Doelgroep initiatief

Domein waarin dit initiatief wordt aangeboden

Domeinen waarmee wordt samengewerkt

Provincie

Beschikbaarheidsvorm

Waarom jouw praktijkvoorbeeld toevoegen?

  • Alle leefstijlinitiatieven in en vanuit de zorg op een centrale, openbare plek
  • Inzicht bieden in datgene wat er al gebeurt
  • Leren van en met elkaar
Praktijkvoorbeeld toevoegen
Filter

Leefstijlinterventies voor en door mensen met Medicatieovergebruikshoofdpijn (MOH)

Publicatiedatum:

18-06-2026

Regio:

Narratief onderzoek naar medicatieovergebruik (MOH). https://hoofdpijnnet.nl/onderzoek-medicatie-overgebruik-hoofdpijn-migraine-vertelpunt/ Zie ook de resultaten van dit initiatief van de Coalitie Leefstijl in de Zorg ontwikkelvoucher bij de bestanden op deze pagina.   Doel initiatief We willen onderzoeken/begrijpen wat MOH vanuit de patiënt gezien betekent (om hiermee te leven), hoe het is om te stoppen met pijnmedicatie en wat […]

Narratief onderzoek naar medicatieovergebruik (MOH).https://hoofdpijnnet.nl/onderzoek-medicatie-overgebruik-hoofdpijn-migraine-vertelpunt/

, ,

, , ,

Bloei: Betrouwbare Leefstijl Ondersteuning en Informatie bij endometriose

Publicatiedatum:

17-06-2026

Regio:

De online leeromgeving Bloei is ontwikkeld om inzicht te bieden in de rol van leefstijl als waardevolle aanvulling op de medische behandeling van endometriose en/of adenomyose. De online leerplek biedt toegankelijke, betrouwbare en evidence-based informatie, aangevuld met praktische handvatten die deelnemers kunnen toepassen in het dagelijks leven. Bloei is opgebouwd uit 8 […]

De online leeromgeving Bloei is ontwikkeld om inzicht te bieden in de rol van leefstijl als waardevolle aanvulling op de medische behandeling van endometriose en/of adenomyose. De online leerplek biedt toegankelijke, betrouwbare en evidence-based informatie, aangevuld met praktische handvatten die deelnemers kunnen toepassen in het dagelijks leven. Bloei is opgebouwd uit 8 modules, waarin gewerkt wordt met korte, begrijpelijke teksten, video’s en interactieve oefeningen. De inhoud is gericht op het laagdrempelig overbrengen van basiskennis over leefstijl, zodat deze voor een brede doelgroep goed te volgen en toepasbaar isWat is endometriose en adenomyoseSlaapOntspanningBewegingMiddelen (alcohol, roken, drugs)VoedingVerbinding (relaties, werk/studie)Leefstijlverandering

Advieskaart leefstijl en integrative medicine voor kinderen met astma

Publicatiedatum:

16-06-2026

Regio:

Astma is de meest voorkomende chronische ziekte op de kinderleeftijd, met een prevalentie van 5%. Meer dan 160.000 kinderen in Nederland hebben astma. Het primaire doel van astmazorg is het bereiken en behouden van astmacontrole door vroege herkenning en behandeling van longaanvallen en het minimaliseren van de impact op dagelijkse activiteiten zoals […]

Astma is de meest voorkomende chronische ziekte op de kinderleeftijd, met een prevalentie van 5%. Meer dan 160.000 kinderen in Nederland hebben astma. Het primaire doel van astmazorg is het bereiken en behouden van astmacontrole door vroege herkenning en behandeling van longaanvallen en het minimaliseren van de impact op dagelijkse activiteiten zoals school, sport en spel. Kenmerkend voor de behandeling is medicamenteuze therapie met inhalatiecorticosteroïden en luchtwegverwijders. Leefstijl en preventie zijn aangetoond en geaccepteerd als factoren met grote invloed op het ziekteverloop van kinderen met astma, maar ze worden nauwelijks herkend of benut. Het bespreken van preventie en leefstijlveranderingen als “therapie” voor astma wordt vaak als tijdrovend beschouwd en patiënten krijgen weinig effectieve ondersteuning bij het doorvoeren van veranderingen in leefstijl.De Kindergeneeskunde binnen Ziekenhuis Rijnstate biedt integrale zorg en is actief in onderzoek naar ondersteunende behandelingen en integrale benadering om gezondheid en herstel bij kinderen te bevorderen. De samenwerking in de regio is versterkt met het ontsluiten van het regionale Verwijscircuit Integrative Medicine voor Kindergeneeskunde, het Leefstijl Loket voor Kinderen en sinds zomer 2025 de oprichting van het KINA (het Kindgericht Integratief Netwerk Arnhem). Bovendien is er pas onlangs landelijk een leefstijlroer speciaal voor kinderen ontwikkeld waarmee het gesprek over leefstijl met ouders en kinderen kan worden gevoerd.De Kindergeneeskunde Rijnstate heeft middels een literatuurstudie de veiligheid en effectiviteit van ondersteunende behandeling bij kinderen met astma uitgewerkt en vertaald in leefstijladviezen.Met deze implementatievoucher hebben wij een gesprekstool ontwikkeld voor de professional, te gebruiken bij het leefstijlgesprek in de spreekkamer met ouders en kinderen, met daarin links (QR-codes) naar informatie, adviezen en links naar websites in de verschillende leefstijl domeinen. De gesprekstool is primair ontwikkeld voor kinderen met astma maar is daarnaast breed inzetbaar bij gezondheidsproblemen bij kinderen en bevat links naar algemene adviezen, inclusief verwijsmogelijkheden. Tevens bevat de gesprekstool een QR-link naar het KINA netwerk, waar in de loop van dit jaar ziekte specifieke leefstijl adviezen worden ontsloten, en hulpverleners binnen het zorgnetwerk worden verbonden. De adviezen bestaan uit bewezen effectieve en veilige aanvullende interventies inclusief verwijsmogelijkheden.De advieskaart wordt verder geimplementeerd in de kinderastmazorg binnen Rijnstate, in nauwe samenwerking met interne en externe netwerken, en zal ook verder worden uitgewerkt in het digitale astma zorg platform Luchtbrug.

, , , ,

Paramedische samenwerking voor kinderen in de eerste lijn

Publicatiedatum:

16-06-2026

Regio:

Binnen dit initiatief is een multidisciplinaire vakgroep van paramedici opgezet met als doel de samenwerking in de kinderzorg te versterken en het kind meer centraal te stellen in het zorgproces. Vanuit de visie van Positieve Gezondheid is gewerkt met de iPH Kindtool, die helpt om het perspectief van het kind inzichtelijk te […]

Binnen dit initiatief is een multidisciplinaire vakgroep van paramedici opgezet met als doel de samenwerking in de kinderzorg te versterken en het kind meer centraal te stellen in het zorgproces. Vanuit de visie van Positieve Gezondheid is gewerkt met de iPH Kindtool, die helpt om het perspectief van het kind inzichtelijk te maken en het gesprek hierover te ondersteunen.Gedurende het project is ingezet op kennismaking, gezamenlijke scholing en het verbeteren van onderlinge afstemming, onder andere via een communicatieplan en een AVG-proof samenwerkingsdocument. In de praktijk is verkend hoe de Kindtool ingezet kan worden binnen behandelingen en hoe paramedici elkaar beter kunnen betrekken bij casuïstiek.Belangrijke leerpunten zijn dat de inzet van de Kindtool het beste past na een eerste kennismaking (bijvoorbeeld vanaf het tweede consult) en dat de tool met name geschikt is voor oudere kinderen. Daarnaast vraagt implementatie tijd en gedragsverandering van zorgverleners.Het initiatief laat zien dat samenwerking leidt tot meer bewustwording, betere afstemming en kansen voor integrale zorg. Vervolgstappen richten zich op verdere implementatie, uitbreiding van de vakgroep en het versterken van de verbinding met andere domeinen, zoals welzijn en de medische zorg.

, , , , , ,

,

Gezond Leven Punt SKB

Publicatiedatum:

12-06-2026

Regio:

Het Gezond Leven Punt is een plek in ons ziekenhuis waar patiënten terecht kunnen die aan de slag willen met hun leefstijl. Het Gezond Leven Punt bevindt zich in de Naoberhook in de centrale hal. Hier gaat de leefstijlcoach in gesprek met de patiënt om samen te bespreken wat de patiënt nodig […]

Het Gezond Leven Punt is een plek in ons ziekenhuis waar patiënten terecht kunnen die aan de slag willen met hun leefstijl. Het Gezond Leven Punt bevindt zich in de Naoberhook in de centrale hal. Hier gaat de leefstijlcoach[JS1.1][PI1.2][PI1.3] in gesprek[JS2.1][PI2.2][JS2.3] met de patiënt om samen te bespreken wat de patiënt nodig heeft. Dit kan over allerlei onderwerpen gaan die te maken hebben met leefstijl, bijvoorbeeld: voeding, beweging, ontspanning, slaap, middelengebruik en sociale verbinding. De leefstijlcoach verwijst de patiënt vervolgens door naar een passend initiatief of organisatie in de regio, dichtbij huis. Het Gezond Leven Punt werkt nauw samen met het sociale domein in de vier gemeenten: Winterswijk, Oost-Gelre, Berkelland en Aalten. Voor patiënten is het onmogelijk om alle initiatieven in de regio te kennen, de leefstijlcoaches in het Gezond Leven Punt helpen met het zoeken naar een passend initiatief en is daarmee de schakel tussen de zorg en leefstijlinitiatieven in de regio en wijk.

, , ,

Van orthopeed naar leefstijlloket | Regio Gelderse Vallei | ZGV

Publicatiedatum:

11-06-2026

Regio:

Het project had als doel het aantal verwijzingen vanuit de orthopedie naar het Leefstijlloket structureel te verhogen (met name) voor patiënten met artrose en overgewicht (maar ook andere doelgroepen en doelen zijn meegnomen). Op basis van een analyse van de huidige situatie (zorgdata Actief Herstel, verwijscijfers, richtlijnen) en vragenlijsten en interviews onder […]

Het project had als doel het aantal verwijzingen vanuit de orthopedie naar het Leefstijlloket structureel te verhogen (met name) voor patiënten met artrose en overgewicht (maar ook andere doelgroepen en doelen zijn meegnomen). Op basis van een analyse van de huidige situatie (zorgdata Actief Herstel, verwijscijfers, richtlijnen) en vragenlijsten en interviews onder patiënten, zorgverleners, poli-medewerkers en fysiotherapeuten zijn concrete producten ontwikkeld: een stappenplan met taakverdeling (aankaarten → aanmelden → aan de slag), een gesprekstool, factsheets, een keuzekaart en kwartaalterugkoppeling van verwijsdata.De belangrijkste verandering is dat leefstijl nu een structureel en zichtbaar onderdeel van het orthopedisch zorgpad wordt, met een duidelijke taakverdeling en gedeelde taal tussen ziekenhuis en regio. Vóór het project waren er circa 20 verwijzingen per jaar, was de taakverdeling onduidelijk en kende geen van de bevraagde patiënten het Leefstijlloket. Het doel voor 2026 is 40 verwijzingen per jaar.

,

,

Valpreventie Carrousel

Publicatiedatum:

10-06-2026

Regio:

Achtergrond Elke 4 minuten belandt een 65-plusser in Nederland op de Spoedeisende Hulp na een val. De gevolgen van een val zijn enorm zowel in persoonlijk leed als maatschappelijke zorgkosten. Een val kent meerdere valrisicofactoren dus een goede signalering en gestructureerde aanpak is van belang. Daarom is de ketenaanpak valpreventie gestart eind […]

AchtergrondElke 4 minuten belandt een 65-plusser in Nederland op de Spoedeisende Hulp na een val. De gevolgen van een val zijn enorm zowel in persoonlijk leed als maatschappelijke zorgkosten. Een val kent meerdere valrisicofactoren dus een goede signalering en gestructureerde aanpak is van belang. Daarom is de ketenaanpak valpreventie gestart eind 2024.UitdagingenBij de ketenaanpak valpreventie zijn verschillende professionals betrokken vanuit het gemeentelijk domein en het medisch domein. Het gemeentelijk en medische domein werken echter niet vanzelfsprekend met elkaar samen en zijn vaak op verschillende locaties gevestigd. Daarnaast is het soms een uitdaging om ouderen op te sporen dan wel vindplaatsen van ouderen te creëren voor het gemeentelijk domein. Ook zijn er zorgen over de uitvoeringslast voor alle betrokken partijen.DoelDe Academische Huisartsenpraktijk in Groningen heeft daarom een valpreventie carrousel opgericht in aansluiting op de jaarlijkse griepprik met alle netwerkpartners vanuit het medisch en gemeentelijk domein. In aansluiting op de griepprik worden 65-plussers uitgenodigd hun valrisico te testen en kunnen ze gelijk toe geleid worden naar het juiste domein voor follow-up (Laag valrisico > lokale sport/wandelclubs, matig valrisico > gespecialiseerde beweeginterventie, hoog valrisico > medische screening). Bij de voorgestelde opzet hoeft er geen kunstmatige vindplaats voor 65-plussers gecreëerd te worden en kan het gemeentelijk en medisch domein effectief samen werken.EvaluatieNa afloop wordt geëvalueerd hoeveel patiënten met laag/matig/hoog valrisico werden geclassificeerd, hoeveel patiënten werden verwezen, wat het resultaat was van de verwijzing, wat het percentage show/no show bij follow is en hoe de patiënten en medewerkers de valpreventie carrousel hebben ervaren

Gezondheid begint bij Leefstijl (Beter Samen in Noord)

Publicatiedatum:

09-06-2026

Regio:

Binnen het programma Beter Samen in Noord werken 7 zorg- en welzijnsorganisaties – de Krijtmolenalliantie – samen aan het verbeteren van de gezondheid van inwoners van Amsterdam Noord en het verkleinen van gezondheidsverschillen. De focus ligt hierbij op gedrag en gezondheid in plaats van op ziekte en zorg. Deze preventieve benadering draagt […]

Binnen het programma Beter Samen in Noord werken 7 zorg- en welzijnsorganisaties – de Krijtmolenalliantie – samen aan het verbeteren van de gezondheid van inwoners van Amsterdam Noord en het verkleinen van gezondheidsverschillen. De focus ligt hierbij op gedrag en gezondheid in plaats van op ziekte en zorg. Deze preventieve benadering draagt bij aan de doelstellingen van het Integraal Zorgakkoord (IZA), het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en sluit aan op de inzet van SPUK-middelen. Beter Samen in Noord is bovendien een zogenoemde ‘Greenfield’ binnen het programma Amsterdam Vitaal & Gezond (AV&G).Eind 2023 is binnen dit programma het Gezond Noord Loket geopend in het ziekenhuis, een samenwerkingsproject van het BovenIJ en De Sociale Maatschap. Het loket biedt inwoners van Amsterdam-Noord ondersteuning bij het verbeteren van hun leefstijl. Vanuit een datagedreven aanpak worden zorg- en hulpvragen integraal en samen met de inwoners opgepakt.Na een succesvolle start van het Leefstijlloket, gedragen door een bevlogen en betrokken groep medewerkers, willen wij de volgende stap zetten: het breed implementeren van leefstijlgerichte zorg binnen onze gehele organisatie. Met behulp van de implementatievoucher willen wij:• Een leefstijlwijzer integreren in de dagelijkse zorgprocessen;• Onze (zorg)professionals scholen in het gerichter screenen op leefstijlfactoren;• Het belang van leefstijl en gezondheid zichtbaar maken met beeldmateriaal, zowel in de kliniek als op de poliklinieken;• En uiteindelijk de leefstijlcheck digitaal inbedden in onze reguliere zorgverlening.Met deze aanpak willen wij leefstijl structureel verankeren in onze zorgorganisatie en daarmee bijdragen aan betere gezondheidsuitkomsten voor onze patiënten.

, , , , , ,

Leefstijlzorgloket LUMC

Publicatiedatum:

08-06-2026

Regio:

Hoe werkt het? Nieuwe patiënten vullen in de wachtkamer de Leefstijlcheck in (Arts & Leefstijl). De behandelend arts bespreekt dit kort en biedt een verwijzing naar het leefstijlloket aan. Bij akkoord volgt: Een telefonisch of fysiek consult (~30 min) Aandacht voor leefstijl, motivatie én onderliggende barrières (zoals financiën, huisvesting, mentale gezondheid) Gerichte […]

Hoe werkt het?Nieuwe patiënten vullen in de wachtkamer de Leefstijlcheck in (Arts & Leefstijl). De behandelend arts bespreekt dit kort en biedt een verwijzing naar het leefstijlloket aan.Bij akkoord volgt:Een telefonisch of fysiek consult (~30 min)Aandacht voor leefstijl, motivatie én onderliggende barrières (zoals financiën, huisvesting, mentale gezondheid)Gerichte doorverwijzing naar passend aanbod (bijv. voeding, bewegen, stoppen met roken) Waarom dit loket?Het leefstijlloket fungeert als triage- en verwijspunt en neemt werk uit handen van zorgverleners.Zo wordt leefstijlondersteuning structureel onderdeel van het zorgpad, in plaats van afhankelijk van tijd of toeval in de spreekkamer.Belangrijk: het loket is expliciet ingericht om ook mensen met een lagere sociaaleconomische positie of beperkte gezondheidsvaardigheden beter te bereiken.

Leefstijlbegeleiding bij MS door de apotheek

Publicatiedatum:

06-06-2026

Regio:

Het project Leefstijlbegeleiding bij MS door de apotheek laat zien hoe apotheekteams van Alrijne en Gelre leefstijladvies kunnen integreren in de zorg voor mensen met MS. De aanleiding is dat zorg steeds vaker verschuift van ziekenhuis naar thuis, leefstijl een grotere rol krijgt in ziekenhuizen en onderzoek laat zien dat leefstijlinterventies bij […]

Het project Leefstijlbegeleiding bij MS door de apotheek laat zien hoe apotheekteams van Alrijne en Gelre leefstijladvies kunnen integreren in de zorg voor mensen met MS. De aanleiding is dat zorg steeds vaker verschuift van ziekenhuis naar thuis, leefstijl een grotere rol krijgt in ziekenhuizen en onderzoek laat zien dat leefstijlinterventies bij MS kunnen bijdragen aan minder klachten, betere gezondheid en meer eigen regie. Het doel was om apothekers en apothekersassistenten op te leiden om laagdrempelig leefstijlgesprekken te voeren. Zij kregen scholing over MS, leefstijlinterventies, voeding, vitamine D, supplementen, het darmmicrobioom en communicatievaardigheden. Ook oefenden zij gesprekken met patiëntvertegenwoordigers en ervaarden zij via hulpmiddelen hoe het is om MS te hebben. Een belangrijk inzicht was dat mensen met MS niet vanzelfsprekend aan de apotheek denken voor leefstijladvies, maar daar wel voor openstaan. Daarom werd een uitnodigend leefstijlkaartje ontwikkeld. Vitamine D bleek een praktische ingang om het gesprek te openen en direct waarde toe te voegen. Door het project is leefstijl onderdeel geworden van de apotheekzorg bij MS. De apotheek geeft nu advies over vitamine D en supplementen, neemt leefstijl mee in medicatiereviews en werkt nauwer samen met neurologen, MS-verpleegkundigen en leefstijlloketten. Zorgverleners leerden elkaar beter kennen en weten elkaar ook buiten dit project makkelijker te vinden. Succesfactoren waren de multidisciplinaire samenwerking, betrokkenheid van MS-verpleegkundigen en patiënten, ervaringsgericht onderwijs en praktische gesprekshulpen. Barrières waren tijdgebrek, onzekerheid om het gesprek te starten en het ontbreken van structurele financiering. Voor borging zijn kartrekkers aangewezen, materialen verzameld en wordt gewerkt aan een community, digitale informatie en een leefstijlpraatkaart met MS.nl. De kernboodschap: de apotheek kan bij MS een laagdrempelige en waardevolle rol spelen in leefstijlbegeleiding. Door leefstijl te koppelen aan medicatiebegeleiding, vitamine D-advies en jaarlijkse medicatiereviews ontstaat een praktische manier om patiënten te ondersteunen bij eigen regie en gezondheid, in nauwe samenwerking met het MS-team.