Astma is de meest voorkomende chronische ziekte op de kinderleeftijd, met een prevalentie van 5%. Meer dan 160.000 kinderen in Nederland hebben astma. Het primaire doel van astmazorg is het bereiken en behouden van astmacontrole door vroege herkenning en behandeling van longaanvallen en het minimaliseren van de impact op dagelijkse activiteiten zoals school, sport en spel. Kenmerkend voor de behandeling is medicamenteuze therapie met inhalatiecorticosteroïden en luchtwegverwijders. Leefstijl en preventie zijn aangetoond en geaccepteerd als factoren met grote invloed op het ziekteverloop van kinderen met astma, maar ze worden nauwelijks herkend of benut. Het bespreken van preventie en leefstijlveranderingen als “therapie” voor astma wordt vaak als tijdrovend beschouwd en patiënten krijgen weinig effectieve ondersteuning bij het doorvoeren van veranderingen in leefstijl.
De Kindergeneeskunde binnen Ziekenhuis Rijnstate biedt integrale zorg en is actief in onderzoek naar ondersteunende behandelingen en integrale benadering om gezondheid en herstel bij kinderen te bevorderen. De samenwerking in de regio is versterkt met het ontsluiten van het regionale Verwijscircuit Integrative Medicine voor Kindergeneeskunde, het Leefstijl Loket voor Kinderen en sinds zomer 2025 de oprichting van het KINA (het Kindgericht Integratief Netwerk Arnhem). Bovendien is er pas onlangs landelijk een leefstijlroer speciaal voor kinderen ontwikkeld waarmee het gesprek over leefstijl met ouders en kinderen kan worden gevoerd.
De Kindergeneeskunde Rijnstate heeft middels een literatuurstudie de veiligheid en effectiviteit van ondersteunende behandeling bij kinderen met astma uitgewerkt en vertaald in leefstijladviezen.
Met deze implementatievoucher hebben wij een gesprekstool ontwikkeld voor de professional, te gebruiken bij het leefstijlgesprek in de spreekkamer met ouders en kinderen, met daarin links (QR-codes) naar informatie, adviezen en links naar websites in de verschillende leefstijl domeinen. De gesprekstool is primair ontwikkeld voor kinderen met astma maar is daarnaast breed inzetbaar bij gezondheidsproblemen bij kinderen en bevat links naar algemene adviezen, inclusief verwijsmogelijkheden. Tevens bevat de gesprekstool een QR-link naar het KINA netwerk, waar in de loop van dit jaar ziekte specifieke leefstijl adviezen worden ontsloten, en hulpverleners binnen het zorgnetwerk worden verbonden. De adviezen bestaan uit bewezen effectieve en veilige aanvullende interventies inclusief verwijsmogelijkheden.
De advieskaart wordt verder geimplementeerd in de kinderastmazorg binnen Rijnstate, in nauwe samenwerking met interne en externe netwerken, en zal ook verder worden uitgewerkt in het digitale astma zorg platform Luchtbrug.
Zie ook de resultaten van dit initiatief van de Coalitie Leefstijl in de Zorg implementatievoucher bij de bestanden op deze pagina.
Met deze implementatievoucher willen wij
Voor de domeinen van het leefstijlroer voor kinderen bewezen effectieve en veilige aanvullende interventies toevoegen aan de bestaande leefstijlinterventies;
Deze interventies samenvatten in een praktische advieskaart voor de spreekkamer, gekoppeld aan het leefstijlroer, inclusief verwijsmogelijkheden;
De advieskaart implementeren in de kinderastmazorg binnen Rijnstate, in nauwe samenwerking met interne en externe netwerken.
Type initiatief:
Leefstijlelement:
Ziektebeeld:
Doelgroep:
Geschikt voor mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden?:
Ja
Domein/sector waarin dit initiatief wordt aangeboden:
Domein waarmee wordt samengewerkt:
Provincie:
Regio:
Beschikbaarheidsvorm:
Status initiatief:
Behoefte aan tool bij zorgverleners.
In het ontwkkelproces kunnen aanhaken bij bestaande overlegstructuren tussen zorgverleners en netwerk.
Via KINA (Kind Integratief Netwerk Arnhem) nieuwe netwerkpartners geidentificeerd en ge-eenthousiasmeerd en kennis en kunde gedeeld.
Leefstijl en gesprekstool implementatie bij pubers vraagt nog speciale aandacht. Advieskaart is nu vooral gericht op ouders en kinderen van schoolgaande leeftijd.
Voor verlenen van leefstijlgerichte zorg zijn een groot scala aan zorgverleners in zorgnetwerk betrokken, waarbij vergoeding niet altijd geborgd is, door beperkingen in budgetten van zorgverzekeraar en gemeentes.
De advieskaart wordt verder doorontwikkeld tot een digitale versie in Luchtbrug (patient zorgplatform voor kinderen met astma)
De samenwerking met het KINA netwerk wordt uitgebreid naar andere kinderdoelgroepen, verwijscircuit wordt geconcretiseerd en uitgebreid.
Leefstijl geneeskunde vraagt netwerk. “It takes a network to implement lifestyle medicine” (naar voorbeeld van de uitspraak ” it takes a village to raise a child” ).
Zorgprofessionals hebben goede vragen en input op grond van hun ervaringen in de zorg mbt leefstijl waar adviezen nodig zijn. Zorgverleners met elkaar verbinden en elkaar horen in werkt inspirerend.
Functie binnen het initiatief
projectleider
