Bezoek leefstijl-kennisbank.nl
Praktijkvoorbeeld toevoegen

Database
Praktijkvoorbeelden Leefstijl in en vanuit de Zorg

Filters

Leefstijlelementen

Ziektebeeld

Type initiatief

Doelgroep initiatief

Domein waarin dit initiatief wordt aangeboden

Domeinen waarmee wordt samengewerkt

Provincie

Beschikbaarheidsvorm

Waarom jouw praktijkvoorbeeld toevoegen?

  • Alle leefstijlinitiatieven in en vanuit de zorg op een centrale, openbare plek
  • Inzicht bieden in datgene wat er al gebeurt
  • Leren van en met elkaar
Praktijkvoorbeeld toevoegen
Filter

Digitaal screenen, informeren en adviseren over vitaliteit

Publicatiedatum:

17-07-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief In het Maastricht UMC+ (MUMC+) werken we aan de Vitale patiëntenreis: een vernieuwende aanpak om leefstijl structureel te integreren in de zorg. Uit onderzoek blijkt dat leefstijl grote invloed heeft op het verloop van ziekte, herstel en het risico op terugkeer van gezondheidsproblemen. Toch wordt dit onderwerp in de spreekkamer nog vaak […]

In het Maastricht UMC+ (MUMC+) werken we aan de Vitale patiëntenreis: een vernieuwende aanpak om leefstijl structureel te integreren in de zorg. Uit onderzoek blijkt dat leefstijl grote invloed heeft op het verloop van ziekte, herstel en het risico op terugkeer van gezondheidsproblemen. Toch wordt dit onderwerp in de spreekkamer nog vaak onderbelicht. Met de Vitale patiëntenreis willen we dit veranderen. Het project zorgt ervoor dat patiënten al vóór hun eerste afspraak in het ziekenhuis bewust worden van de rol van leefstijl in hun behandeling. Op basis van uitkomsten van digitale vragenlijsten en screenings ontvangen patiënten informatie en adviezen over bijvoorbeeld voeding, beweging, slaap of stress. De resultaten worden gekoppeld aan het elektronisch patiëntendossier (EPD), zodat ook de zorgverlener een volledig beeld krijgt en leefstijl gemakkelijker bespreekbaar kan maken. Zo zetten we samen met de patiënt stappen richting betere gezondheid en meer eigen regie. De ontwikkeling gebeurt in samenwerking met patiënten zelf: de cliëntenraad en patiëntenpanels geven actief feedback en denken mee over gebruiksvriendelijkheid en inhoud. Daarbij wordt extra aandacht besteed aan patiënten met beperkte gezondheidsvaardigheden, zodat de informatie voor iedereen toegankelijk is. De Vitale patiëntenreis start binnen het MUMC+, maar wordt zo ontworpen dat deze in de toekomst ook regionaal en nationaal kan worden ingezet. Dankzij de structurele inbedding in het EPD en het Kennis- en Expertisecentrum Preventie en Vitaliteit blijft de vitale patiëntenreis ook na de startperiode verder doorgroeien. Ons doel: iedere patiënt op het juiste moment de juiste informatie, voor een vitaler en gezonder leven.

,

,

Valpreventie Carrousel

Publicatiedatum:

10-06-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief Achtergrond Elke 4 minuten belandt een 65-plusser in Nederland op de Spoedeisende Hulp na een val. De gevolgen van een val zijn enorm zowel in persoonlijk leed als maatschappelijke zorgkosten. Een val kent meerdere valrisicofactoren dus een goede signalering en gestructureerde aanpak is van belang. Daarom is de ketenaanpak valpreventie gestart eind […]

AchtergrondElke 4 minuten belandt een 65-plusser in Nederland op de Spoedeisende Hulp na een val. De gevolgen van een val zijn enorm zowel in persoonlijk leed als maatschappelijke zorgkosten. Een val kent meerdere valrisicofactoren dus een goede signalering en gestructureerde aanpak is van belang. Daarom is de ketenaanpak valpreventie gestart eind 2024.UitdagingenBij de ketenaanpak valpreventie zijn verschillende professionals betrokken vanuit het gemeentelijk domein en het medisch domein. Het gemeentelijk en medische domein werken echter niet vanzelfsprekend met elkaar samen en zijn vaak op verschillende locaties gevestigd. Daarnaast is het soms een uitdaging om ouderen op te sporen dan wel vindplaatsen van ouderen te creëren voor het gemeentelijk domein. Ook zijn er zorgen over de uitvoeringslast voor alle betrokken partijen.DoelDe Academische Huisartsenpraktijk in Groningen heeft daarom een valpreventie carrousel opgericht in aansluiting op de jaarlijkse griepprik met alle netwerkpartners vanuit het medisch en gemeentelijk domein. In aansluiting op de griepprik worden 65-plussers uitgenodigd hun valrisico te testen en kunnen ze gelijk toe geleid worden naar het juiste domein voor follow-up (Laag valrisico > lokale sport/wandelclubs, matig valrisico > gespecialiseerde beweeginterventie, hoog valrisico > medische screening). Bij de voorgestelde opzet hoeft er geen kunstmatige vindplaats voor 65-plussers gecreëerd te worden en kan het gemeentelijk en medisch domein effectief samen werken.EvaluatieNa afloop wordt geëvalueerd hoeveel patiënten met laag/matig/hoog valrisico werden geclassificeerd, hoeveel patiënten werden verwezen, wat het resultaat was van de verwijzing, wat het percentage show/no show bij follow is en hoe de patiënten en medewerkers de valpreventie carrousel hebben ervaren

, , , , , ,

Leefstijlzorgloket LUMC

Publicatiedatum:

08-06-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief Hoe werkt het? Nieuwe patiënten vullen in de wachtkamer de Leefstijlcheck in (Arts & Leefstijl). De behandelend arts bespreekt dit kort en biedt een verwijzing naar het leefstijlloket aan. Bij akkoord volgt: Een telefonisch of fysiek consult (~30 min) Aandacht voor leefstijl, motivatie én onderliggende barrières (zoals financiën, huisvesting, mentale gezondheid) Gerichte […]

Hoe werkt het?Nieuwe patiënten vullen in de wachtkamer de Leefstijlcheck in (Arts & Leefstijl). De behandelend arts bespreekt dit kort en biedt een verwijzing naar het leefstijlloket aan.Bij akkoord volgt:Een telefonisch of fysiek consult (~30 min)Aandacht voor leefstijl, motivatie én onderliggende barrières (zoals financiën, huisvesting, mentale gezondheid)Gerichte doorverwijzing naar passend aanbod (bijv. voeding, bewegen, stoppen met roken) Waarom dit loket?Het leefstijlloket fungeert als triage- en verwijspunt en neemt werk uit handen van zorgverleners.Zo wordt leefstijlondersteuning structureel onderdeel van het zorgpad, in plaats van afhankelijk van tijd of toeval in de spreekkamer.Belangrijk: het loket is expliciet ingericht om ook mensen met een lagere sociaaleconomische positie of beperkte gezondheidsvaardigheden beter te bereiken.

,

Voeding en beweging interventie voor patiënten met cirrose en hepatocellulair carcinoom

Publicatiedatum:

05-06-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief Patiënten met levercirrose en levercelkanker (HCC) hebben vaak een verminderde voedingstoestand en spiermassa, wat hun herstel na een behandeling bemoeilijkt en de kans op complicaties vergroot. In de huidige zorg is structurele begeleiding op het gebied van voeding en beweging nog geen standaard onderdeel van het HCC-zorgpad. Amsterdam UMC wil hier met […]

Patiënten met levercirrose en levercelkanker (HCC) hebben vaak een verminderde voedingstoestand en spiermassa, wat hun herstel na een behandeling bemoeilijkt en de kans op complicaties vergroot. In de huidige zorg is structurele begeleiding op het gebied van voeding en beweging nog geen standaard onderdeel van het HCC-zorgpad. Amsterdam UMC wil hier met dit project verandering in brengen door een gecombineerde voeding- en beweeginterventie te implementeren.Hiervoor maken we gebruik van het OPRAH-programma, dat eerder succesvol is toegepast bij oncologische chirurgische patiënten. Via een smartphone-app, in combinatie met een beweegsensor en digitale begeleiding door een diëtist en fysiotherapeut, krijgen patiënten inzicht in hun eiwitinname en fysieke activiteit. Ze ontvangen persoonlijke adviezen, kunnen eenvoudig vragen stellen en worden gestimuleerd om actief bij te dragen aan hun eigen herstel.Door voeding en beweging structureel te integreren in het HCC-zorgpad, verwachten we dat patiënten sneller herstellen, beter voorbereid zijn op vervolgbehandelingen en een hogere kwaliteit van leven ervaren. Dit project kan daarmee ook andere organisaties inspireren om leefstijl structureel in hun zorgprocessen te integreren.

, , , , ,

Regionale implementatie en bekendmaking van het door DC010 ontwikkelde GLI Leefstijlwerkboek

Publicatiedatum:

22-05-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief De voucher is ingezet voor de implementatie en bekendmaking van dit werkboek in de regio aan huisartsen en praktijkondersteuners om hen te informeren over: • de plaats van de GLI in de behandeling van overgewicht en obesitas, • de inhoud van de GLI-programma’s, • de toepassing van het Leefstijlwerkboek in de begeleiding, […]

De voucher is ingezet voor de implementatie en bekendmaking van dit werkboek in de regio aan huisartsen en praktijkondersteuners om hen te informeren over: • de plaats van de GLI in de behandeling van overgewicht en obesitas, • de inhoud van de GLI-programma’s, • de toepassing van het Leefstijlwerkboek in de begeleiding, • het beschikbare regionale aanbod voor patiënten.Op deze manier vergroten we kennis, betrokkenheid en doorverwijzing binnen de eerstelijnszorg. Huisartsen en praktijkondersteuners zijn cruciaal in de keten om patiënten te verwijzen naar de GLI en het werkboek structureel te laten gebruiken.Met de vouchergelden zijn implementatiebijeenkomsten georganiseerd en aanvullende materialen bekostigd. Het project heeft bijgedragen aan een duurzame integratie van leefstijl in het zorgpad in de regio Rijnmond.

,

Dietisten Psychiatrie Utrecht

Publicatiedatum:

13-05-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief In dit project is toegewerkt naar het opbouwen van een duurzaam netwerk tussen het UMC Utrecht en eerstelijnsdiëtisten voor de begeleiding van patiënten met een EPA. Door middel van een enquête onder diëtisten en interviews met patiënten zijn behoeften en knelpunten in kaart gebracht. Op basis hiervan is, samen met de eerstelijn, […]

In dit project is toegewerkt naar het opbouwen van een duurzaam netwerk tussen het UMC Utrecht en eerstelijnsdiëtisten voor de begeleiding van patiënten met een EPA. Door middel van een enquête onder diëtisten en interviews met patiënten zijn behoeften en knelpunten in kaart gebracht. Op basis hiervan is, samen met de eerstelijn, een netwerkmiddag georganiseerd. Het project kenmerkt zich door een gelijkwaardige samenwerking, met actieve betrokkenheid van een eerstelijnsdiëtist en inbreng van een ervaringsdeskundige. Dit heeft geleid tot betere samenwerking, meer kennis en bewustwording, en gerichtere doorverwijzing voor passende zorg.

, , , , , ,

Leefstijl & MS: content om eigen regie te vergroten

Publicatiedatum:

22-04-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief Meer dan 36.000 mensen in NL leven leven met multiple sclerose. Met dit project focussen we, naast het aanbieden van algemene informatie over een gezonde leefstijl, op de doelgroep die graag aan de slag wil met positieve leefstijlaanpassingen en naar zelfhulpinformatie op zoek is. De producten binnen dit project:– 24 leefstijlartikelen (met […]

Meer dan 36.000 mensen in NL leven leven met multiple sclerose. Met dit project focussen we, naast het aanbieden van algemene informatie over een gezonde leefstijl, op de doelgroep die graag aan de slag wil met positieve leefstijlaanpassingen en naar zelfhulpinformatie op zoek is.De producten binnen dit project:- 24 leefstijlartikelen (met praktische tips en links naar tools)- 8 uitlegvideo’s- 5 onderzoeksresultaten naar MS & leefstijl- Ervaringsverhalen- Een e-mailreeks bestaande uit 6 e-mails, 1 per week per leefstijlonderdeel- Een praatplaat om aan de slag te gaan met leefstijl- Een leefstijl toolkit voor regiocoördinatoren van de MS Vereniging Nederland

, , ,

, , ,

Leefstijladviezen op de Long Covid Toolkit

Publicatiedatum:

08-04-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief De Long Covid Toolkit biedt betrouwbare informatie over diverse middelen, adviezen en behandelingen (’tools’) die er zijn voor symptomen van long covid. Ook vinden gebruikers er ervaringen van andere patiënten met deze ’tools’ en behandelingen, zodat zij als patiënt de regie kunt nemen over hun eigen zelfzorg. De Toolkit is uitgebreid met […]

De Long Covid Toolkit biedt betrouwbare informatie over diverse middelen, adviezen en behandelingen (’tools’) die er zijn voor symptomen van long covid. Ook vinden gebruikers er ervaringen van andere patiënten met deze ’tools’ en behandelingen, zodat zij als patiënt de regie kunt nemen over hun eigen zelfzorg. De Toolkit is uitgebreid met 10 tools rondom leefstijl, met betrouwbare informatie over bewegen, voeding, adem, yoga en alcoholgebruik bij long covid. Patiënten vinden er ook filmpjes en praktische tips.

, , ,

De Gezonde Wachtkamer

Publicatiedatum:

27-01-2026

Regio:

Samenvatting van initiatief In de Academische Huisartsenpraktijk Groningen heeft de wachtkamer met steun van de implementatievoucher van de coalitie leefstijl in de zorg een nieuwe functie gekregen. Niet langer alleen een plek om te wachten, maar een inspirerende omgeving die uitnodigt tot beweging, ontspanning, bewustwording en het gesprek over een gezonde leefstijl. Met het project […]

In de Academische Huisartsenpraktijk Groningen heeft de wachtkamer met steun van de implementatievoucher van de coalitie leefstijl in de zorg een nieuwe functie gekregen. Niet langer alleen een plek om te wachten, maar een inspirerende omgeving die uitnodigt tot beweging, ontspanning, bewustwording en het gesprek over een gezonde leefstijl. Met het project De Gezonde Wachtkamer laten de huisartsen en praktijkondersteuners en doktersassistentes zien hoe kleine veranderingen in de omgeving kunnen bijdragen aan een betere gezondheid.  Zittend gedrag is schadelijk – en Nederlanders zitten gemiddeld ruim 8 uur per dag. De gemiddeld 20 minuten wachttijd worden nu benut om mensen in beweging te brengen, met elementen zoals statafels met breinbrekers, stoelfietsen, weegschalen, puzzels, gezonde recepten, ontspanningsoefeningen en flyers met gezonde activiteiten uit de wijk. Deze elementen worden door zorgverleners gebruikt als haakje om het gesprek over leefstijl op gang te brengen, op basis van het gedachtegoed van Positieve Gezondheid.  Het project is mede vormgegeven door een student Sportkunde (Hanzehogeschool) en in samenwerking met o.a. het GLIM-netwerk, UMCG-afdelingen en een patiëntenpanel. Dankzij de implementatievoucher zijn patiënten van alle leeftijden en achtergronden actief betrokken via o.a. een leefstijlmarkt en klankbordgroepen.  In de wachtruimte wordt patiënten vrijblijvend de mogelijkheid geboden een activiteit te kiezen die ze goed doet, met aandacht voor iedereen – ook mensen met lage gezondheidsvaardigheden of fysieke beperkingen. Tijdens het project wordt geëvalueerd hoeveel patiënten gebruik maken van de gezonde elementen hoe zij de wachtkamer waarderen en of dit leidt tot aanpassing van gedrag of gesprekken in de spreekkamer. Het project is niet alleen bedoeld voor de eigen praktijk, maar dient als voorbeeld voor andere huisartspraktijken, afdelingen van het UMCG en initiatieven binnen het netwerk Leefstijlzorg Noord. Tina van der Velde, huisarts Academische Huisartsenpraktijk Groningen, laat in onderstaande video zien hoe de Gezonde Wachtkamer van wachttijd een kans maakt om patiënten te prikkelen over hun leefstijl. Dit versterkt het leefstijlgesprek in de spreekkamer en draagt bij aan gedragsverandering, zonder extra tijd van de zorgverlener te vragen. Na-aap trofeeTijdens de Coalitiedag op 7 oktober 2025, met als thema Van inspiratie naar implementatie, werd De Gezonde Wachtkamer bekroond met de ‘Na-aap trofee’. Het initiatief blijkt dus enorm na-aapwaardig: het inspireert andere zorgorganisaties om op een vergelijkbare manier met leefstijl aan de slag te gaan.

, ,

Gesprekshulp Gezond Gewicht

Publicatiedatum:

01-10-2025

Regio:

Samenvatting van initiatief Heb je een patiënt bij wie je (bijvoorbeeld naast de hoofdklacht) overgewicht wil bespreken? Dan is deze gesprekshulp een ideaal hulpmiddel om een oriënterend gesprek over overgewicht te starten. De gesprekshulp is een online vragenlijst, in te vullen via mobiel of desktop, en duurt ongeveer 10-30 minuten. De patiënt kan deze gesprekshulp […]

Heb je een patiënt bij wie je (bijvoorbeeld naast de hoofdklacht) overgewicht wil bespreken? Dan is deze gesprekshulp een ideaal hulpmiddel om een oriënterend gesprek over overgewicht te starten. De gesprekshulp is een online vragenlijst, in te vullen via mobiel of desktop, en duurt ongeveer 10-30 minuten. De patiënt kan deze gesprekshulp thuis of samen met jou/iemand anders invullen. De uitkomst is een persoonlijke samenvatting van de voorkeuren van de patiënt voor eventuele vervolgstappen. De kracht van deze gesprekshulp zit in het creëren van bewustwording en begrip, een vonk die kan leiden tot een vervolggesprek. Als je het hebt geïntroduceerd bij je patiënt kun je een kleine notitie maken en erop terugkomen in een vervolggesprek. Gebruik het vooral op een manier die bij jou en je werkwijze past.